Glutensiz çi börek, Eskişehir mutfağının simgelerinden biri olan çibörekten ilham alıyor ve onu karabuğday unuyla yeniden yorumluyor. Diyetisyenimizin en sevdiği yöresel lezzetlerden biri olan bu börek, glutensiz haliyle de hem lezzetli hem de doyurucu bir sonuç veriyor. Pazar kahvaltılarına ya da hafta sonu brunch sofralarına farklı bir tat getirmek isteyenler için denemeye değer bir tarif.
Hamurda buğday unu yerine çiğ karabuğday unu kullanılıyor. Karnıyarık otu tozu ise isteğe bağlı bir eklenti; hamura esneklik kazandırarak açmayı kolaylaştırıyor. Kıymalı iç harç rendelenmiş soğan, tuz ve karabiberle sade tutuluyor. Börekler döküm tavada, az miktarda sade yağla önlü arkalı pişirilerek kızartma yerine daha kontrollü bir pişirme yöntemiyle hazırlanıyor.
Malzemeler
- Hamuru için
- 3 su bardağı çiğ karabuğday unu
- 1 su bardağı su
- İstenilen kadar tuz
- 1 yemek kaşığı sirke
- 1 tatlı kaşığı karnıyarık otu tozu (şart değil, hamurun esnek olmasını sağlar)
- ½ çay kaşığı karbonat
- Kıymalı iç harcı için
- 200 gr kıyma
- 1 adet rendelenmiş soğan
- Tuz, karabiber
- ½ çay bardağı su
- Pişirmek için
- Sade yağ
Hazırlanışı
- Hamuru hazırlamak için önce kuru malzemeleri karıştırın, ardından suyu ekleyerek hamur haline getirin.
- Hamuru küçük parçalara ayırıp bezeler yapın.
- Bezeleri merdaneyle açın, içine kıymalı harçtan koyup kapatın.
- Döküm bir tavayı iyice ısıtın.
- Tavaya sade yağ ekleyin ve çi börekleri her iki yüzü 3-5 dakika olacak şekilde pişirin.
- Pişen börekleri bir süre peçete üzerinde bekletin ve sıcak servis edin.
Karabuğday Unu ile Glutensiz Çi Börek
Karabuğday, adına rağmen buğdayla akraba değildir; tahıl gibi kullanılan ama doğal olarak gluten içermeyen bir tohumdur. Çiğ karabuğday unu, kavrulmuş olana göre daha açık renkli ve daha hafif aromalıdır. Lif, magnezyum ve bitkisel protein içermesi, onu beyaz una göre daha besleyici bir alternatif haline getirir. Lif içeriği, öğünden sonra tokluk hissinin daha uzun sürmesine katkı sağlayabilir.
Kıymalı iç harç ise tarife hayvansal protein katar. Protein ve lifin aynı lokmada buluşması, glutensiz çi börek tabağını yalnızca lezzetli değil, dengeli bir öğün haline de getirir. Tabii bu dengeyi korumak için porsiyonu ölçülü tutmak ve yanında bol yeşillik bulundurmak gerekir.
Glutensiz Çi Börek Hamurunu Açarken Püf Noktaları
- Glutensiz hamur buğday hamuru kadar esnek değildir; karnıyarık otu tozu eklemek açmayı belirgin şekilde kolaylaştırır.
- Hamuru yoğurduktan sonra kısa bir süre üzeri örtülü dinlendirmek, unun suyu çekmesine yardımcı olur.
- Merdaneyle açarken hamuru iki yağlı kâğıt arasına almak yapışmayı ve yırtılmayı önler.
- Kenarları kapatırken parmaklarınızı hafifçe ıslatın; böylece börekler pişerken açılmaz.
- Tavanın iyice ısınmış olması, böreklerin yağ çekmeden çabucak renk almasını sağlar.
- Sade yağı ölçülü kullanın; tavayı ince bir tabaka kaplaması yeterlidir.
Porsiyon ve Servis Önerileri
Kahvaltıda bir ya da iki adet glutensiz çi börek, yanında domates, salatalık, roka ve maydanozla tabağı dengeleyecektir. Bir bardak ayran, hem geleneksel çibörek sofralarının tamamlayıcısı hem de öğüne protein katan güzel bir eşlikçidir.
Kıymalı harca ince kıyılmış maydanoz ya da biraz pul biber eklemek lezzeti zenginleştirir. Daha hafif bir versiyon için yağsız kıyma tercih edebilir ya da kıymanın bir kısmını ince doğranmış mantarla değiştirebilirsiniz. Bu sayede harç hem hacim kazanır hem de enerji yoğunluğu azalır.
Saklama ve Yeniden Isıtma
Glutensiz hamurlar soğudukça sertleşme eğilimindedir. Bu nedenle böreklerin en lezzetli hali sıcak sıcak tüketildikleri andır. Artanları ağzı kapalı bir kapta buzdolabında bir gün saklayabilir, tüketmeden önce yağsız bir tavada her iki yüzünü kısa süre ısıtarak yumuşaklığını geri kazandırabilirsiniz.
Önceden hazırlık yapmak isterseniz kıymalı harcı bir gün önceden hazırlayıp buzdolabında bekletebilirsiniz. Hamuru ise pişirmeden hemen önce yoğurmak en iyisidir; glutensiz hamur uzun süre beklediğinde kuruyarak çatlayabilir. Kalabalık bir kahvaltı sofrası için glutensiz çi börek hamurunu ikiye katlayarak hazırlayabilir, pişen börekleri sıcak tutmak için üzerlerini temiz bir bezle örtebilirsiniz.
Glutensiz Çi Börek Hakkında Sık Sorulan Sorular
Glutensiz Çi Börek Çölyak Hastaları İçin Uygun mu?
Karabuğday doğal olarak gluten içermez, ancak un fabrikalarında buğdayla aynı hatlarda işlenebilir. Çölyak hastalığınız varsa paketinde glutensiz ibaresi bulunan karabuğday unu kullanmanız ve diğer malzemelerin de etiketlerini kontrol etmeniz önemlidir.
Karnıyarık Otu Tozu Olmadan Yapılabilir mi?
Evet, tarifte karnıyarık otu tozu zorunlu değildir. Yalnızca hamura esneklik kazandırarak açmayı kolaylaştırır. Kullanmadığınızda hamuru biraz daha kalın açmanız ve kapatırken daha dikkatli olmanız yeterli olacaktır. Hamuru dinlendirmek de açarken kolaylık sağlar.
Sade Yağ Yerine Zeytinyağı Kullanabilir miyim?
Zeytinyağı da kullanılabilir; ancak döküm tavada yüksek ısıda pişirme yapıldığı için yağın dumanlanmamasına dikkat edin. Hangi yağı seçerseniz seçin miktarı az tutmak, böreklerin yağ çekmeden pişmesini sağlar. Tereyağı ise yüksek ısıda kolay yanacağı için tercih edilmemelidir.
Kıymasız Bir Versiyon Hazırlanabilir mi?
Kıyma yerine lor peyniri, ezilmiş beyaz peynir ya da sotelenmiş ıspanak gibi sebze harçları kullanılabilir. Bu şekilde vejetaryen bir versiyon elde edersiniz. Harcın fazla sulu olmamasına dikkat etmek, hamurun yırtılmasını önler.
Kişiye Özel Beslenme Desteği
Bu tarifi haftalık planınıza nasıl ekleyeceğinizi merak ediyorsanız zayıflama ve sağlıklı kilo verme programımız hakkında bilgi alabilir, ücretsiz ön görüşme talebi oluşturabilirsiniz. Diğer pratik fikirler için sağlıklı tarifler sayfamıza, genel öneriler için Dünya Sağlık Örgütü: Sağlıklı beslenme kaynağına göz atabilirsiniz.
